Tag: Parasha

Lech Lecha | Wat sjouw jij allemaal mee op reis?

Lech Lecha | Wat sjouw jij allemaal mee op reis?

Ben jij jezelf of ben jij wat anderen over jou denken? Heb jij door wat je waarde is, zelfs al presteer je niet veel? Je kunt pas ‘goed op reis’ als je de ballast van opgebouwde negatieve gedachten en geluiden afschudt. ‘Wees kieskeurig bij het inpakken van je koffer’ is dan ook de les die Avraham van G’d meekrijgt. Een les voor ons allemaal.

Download hier de PDF van dit artikel

In de eerste Parasha van de Torah wordt het scheppingsverhaal verteld, in de tweede leren wij over Noach, de zondvloed en de geboorte van Avraham. Deze week zijn wij beland in de derde Parasha. Avraham krijgt al in de eerste vers, Bereshiet 12 – 1, een opdracht van G-d:

וַיֹּ֤אמֶר יְהוָה֙ אֶל־אַבְרָ֔ם לֶךְ־לְךָ֛ מֵאַרְצְךָ֥ וּמִמּֽוֹלַדְתְּךָ֖ וּמִבֵּ֣ית אָבִ֑יךָ אֶל־הָאָ֖רֶץ אֲשֶׁ֥ר אַרְאֶֽךָּ׃

En G-d zei tegen Avram, ga naar jezelf, uit jouw land, uit jouw geboorteplaats en uit jouw vaders huis, naar het land dat ik jou zal laten zien.

Verhuisbericht

Dit lijkt een simpele en duidelijke opdracht naar Avraham toe; een verhuisbericht zullen we maar zeggen. Tot nu toe woonde hij in Charan (Irak) en nu moet hij een volgende stap in zijn leven nemen, naar Kanaän (Israël) verhuizen. Toch zit hier hoogstwaarschijnlijk meer achter dan alleen een informatief bericht. Het is namelijk de eerste keer dat de Torah ons iets vertelt over Avraham naast wat er geschreven staat aan het einde van Parashat Noach, over zijn geboorte, zijn familie en met wie hij getrouwd was.

“De basis van het hele Jodendom gaat schuil in dit ene vers over Avraham.”

Opdracht voor het leven

Je zou toch iets bijzonders verwachten wanneer G-d voor het éérst met de éérste Jood communiceert. Een bijzondere les, een nieuw inzicht of een kernverklaring bijvoorbeeld. En inderdaad, dit vers bevat een historische boodschap; een opdracht voor elk individu. De basis en het beginsel van het hele Jodendom gaat schuil in deze eerste mededeling van G-d naar Avraham toe.

Wat blijkt? Wat op het eerste gezicht op een verhuisbericht lijkt, is veel meer dan dat. Het is een opdracht voor het leven. Want waarom anders staat er ga naar jezelf toe? Er had gewoon kunnen staan: vertrek uit je land.

Wat betekent het überhaupt om ‘naar jezelf toe te gaan’? Hoe kan iemand naar zichzelf gaan? Als het goed is, ben je er toch al? Het woord לְךָ֛ (lecha), naar jezelf hoort hier toch eigenlijk niet?

Daarnaast klopt de volgorde van de vertrekplaatsen niet. Deze hadden precies andersom moeten staan. Eerst verlaat je het ouderlijk huis בֵּ֣ית אָבִ֑יך , vervolgens vertrek je uit je geboorteplek מּֽוֹלַדְתְּךָ , en als laatste ga je weg uit je land אַרְצְךָ֥ . Er staat echter als éérste “uit je land”. Nadat je eenmaal je land hebt verlaten, hoef je noch je geboorteplaats noch je ouderlijk huis nog te verlaten. Dan ben je daar al lang van weg! Het is net alsof je zegt tegen iemand: “Vertrek uit Nederland en uit Amsterdam en uit je ouderlijk huis.” De volgorde is onlogisch. Eenmaal Nederland verlaten, kun je moeilijk alsnog uit Amsterdam vertrekken.

Laten we alles even op een rijtje zetten:

  • Ten eerste is het woord naar jezelf te veel.
  • Ten tweede klopt de volgorde van locaties niet.
  • Ten derde zijn daardoor twee vertrekplaatsen overbodig; uit het land vertrekken is voldoende.
  • Ten vierde: als je iemand vertelt om te verhuizen, vertel je hem waarheen hij moet trekken. Dit staat aan het einde van het vers: “…naar het land dat ik jou zal laten zien.” Het is toch eigenlijk overbodig om te vertellen waar vandaan je vertrekt, want waar anders zou je vandaan moeten komen?

“Elke zin, elk woord en zelfs élke letter is met G-ds wijsheid in de Torah neergezet.”

Op reis naar jezelf

Vier vragen over één zin! Voldoende stof om over na te denken. Vooral omdat we weten dat in de Torah niet overbodig staat. Elke zin, elk woord en zelfs elke letter is daar met G-ds wijsheid neergezet. Genoeg voor de geleerden om zich hierover te buigen en voor ons om ons in te verdiepen. G-d is eeuwig en Zijn wijsheid, de Torah ook.

Welke les schuilt hierin voor de gewone man, vrouw en kind van de 21ste eeuw?

De Torah neemt ons mee op reis. Op reis van Irak naar Israël, van het buitenland naar het binnenland, van afgodsdienst naar monotheïsme. Een reis die begint met naar jezelf toe te gaan. Want dit is wat er staat: ga naar jezelf. Kennelijk is jouw alleréérste opdracht om te gaan ontdekken wie je zelf bent. Wat betekent dit en welke weg moeten we bewandelen om dit doel te bereiken?

De Torah geeft ons drie tips om onszelf te ontdekken:

  1. We moeten eerst uit ons land vertrekken.
  2. Daarna moeten wij afstand doen van onze geboorteplek.
  3. In de laatste fase moeten wij ons los maken van het ouderlijk huis.

De Torah vraagt aan ons: Wie zijn jullie? Wie ben je? Ga naar jezelf toe, herontdek wie jij bent. Welk beeld heb je van jezelf? Ieder individu is uniek. Elke baby die geboren wordt heeft zijn eigenschappen, zijn karakter, zijn eigen waarde. In de loop van je groei en je ontwikkeling gebeurt er van alles. Mensen en omstandigheden vormen je tot hoe jij nu bent. Maar lang niet alles wat je gehoord en meegemaakt hebt, was of is ten goede voor je ontwikkeling. Veel ervaringen en opmerkingen van anderen laten  een spoor in je achter. Een spoor d at juist je persoonlijke ontwikkeling in de weg kan staan.

Bijvoorbeeld dat kritische stemmetje wat dagelijks een liedje in jouw hoofd zingt en je vertelt dat je het niet goed genoeg doet. Dat je meer moet presteren. Dat je moet laten zien wat je waard bent, dat je respect moet verdienen enzovoort.

Je bent nu (bijna) volwassen. Blijft er nog iets van je over? Ben jij jezelf of ben jij wat anderen over jou denken? Of wat andere mensen van jou verwachten? Hoe belangrijk is het voor jou dat mensen jou waarderen? Ben jij afhankelijk van de opinies van je medemens? Heb jij een eigen waarde? Ben jij waardevol? Ook al heb je niets gepresteerd? Of heb jij alleen het recht tot bestaan wanneer je iets doet, maakt, presteert?

Beknellend

Stel je voor dat je als kind gehoord hebt dat jij goed en lief was als je een goed rapport had, of als je thuis geholpen had of mooie kleren aan had, of schone sokken aangetrokken had. Welk beeld vormt dit kind dan over zichzelf? Ik heb alleen maar bestaansrecht wanneer ik lief ben, mijn haren er netjes uit zien, mijn kleren in de mode zijn of mijn kleren juist niet in de mode zijn.

Iedereen heeft een verhaal dat voor hem beknellend is, bewust of onbewust. Stel je voor dat jij voelt dat je steeds anderen tevreden moet stellen anders ben je niets waard. Stel je voor dat iemand jou een goed cijfer moet geven, jou bedanken of complimenteren anders vraag je je constant af of wat je doet wel zinvol is. Je leeft eigenlijk als een parasiet. Je leeft van de mening van anderen. Je bent afhankelijk van hun goedkeuring. Je komt alleen tot rust wanneer anderen jouw bestaan waarderen.

Dit heeft vele gevolgen. Bijvoorbeeld in je relatie. Hoe kun je op een gezonde manier met een ander omgaan wanneer je je constant moet afvragen hoe je bij een ander overkomt. Als je steeds daarover gespannen bent, hoe kun je dan luisteren en horen wat iemand anders zegt? Hoe kun je hem aandacht geven als je zo ontzettend naar een plekje voor jezelf zit te zoeken en je zo veel zorgen maakt wat je moet zeggen, hoe je het gaat zeggen en of je het überhaupt kunt zeggen.

De Kotsker Rebbe (1787-1859) zei:

Als ik ben ik, omdat jij bent jij
en jij bent jij, omdat ik ben ik,
dan ben ik niet ik en jij bent niet jij.

Maar als ik ben ik omdat ik ben ik
en jij bent jij omdat jij bent jij,
dan ben ik, ik en dan ben jij, jij!

Met andere woorden: als ik ben ik pas waarde heb omdat jij bent jij, dus dat ik afhankelijk van jouw mening ben – en andersom – dan ben ik niet mezelf en dan ben jij ook niet jezelf. Maar als ik ben ik omdat ik ben ik, omdat ik mijzelf kan zijn en jij andersom ook, dan ben ik mijzelf en dan ben jij jezelf. Daarna kunnen wij een relatie beginnen, omdat wij allebei gezond zijn en eigenwaarde hebben. Nu hebben we ieder ruimte voor een tweede persoon.

Ga naar jezelf

Het is net als in een vliegtuig: doe eerst je eigen zuurstofmasker aan voordat je hem bij je kind aantrekt. Heb je je ooit afgevraagd waarom? Heel simpel: als je zelf genoeg zuurstof hebt kun je ook zuurstof aan een ander geven. Geef je jezelf de ruimte, dan gun je het ook aan een ander. Zit je niet lekker in je vel, dan sta je ook heel kritisch ten aanzien van je medemens. Kom je zelf tekort, dan functioneer je niet goed en ben je daardoor niet in staat om er voor een ander te zijn. Of het nou om zuurstof, emoties of voedsel gaat.

Zorg eerst voor jezelf om er voor een ander te kunnen zijn. Niemand heeft iets aan je als jij niet eerst jezelf kunt zijn; ga naar jezelf zegt G- d tegen Avraham.

“Zorg eerst voor jezelf om er voor een ander te kunnen zijn.”

Hetzelfde principe geldt tussen jou en G-d. Een mens kan zelfs met G-d een ongezonde relatie hebben. Dat je G-d nodig hebt omdat je jezelf haat, een klein beetje of heel veel en alles daartussenin. Denk dus niet dat een relatie met G-d hebben er op neer komt dat je jezelf beschouwt als niets. Of dat het niets uitmaakt wat je doet en dat je bestaat. Dit zijn ongezonde gedachtes van een zieke geest.

Ga naar jezelf. Herontdek jezelf. Niemand, behalve jij kan vertellen wie je bent. Dat houdt in dat je je los kunt maken van je land, je geboorte plaats en je ouderlijk huis. Precies in die volgorde, van makkelijk naar moeilijk.

> Uit je land

De eenvoudigste opdracht is jezelf losmaken van het land waar je geboren en getogen bent. Het land en de invloed die dat land op je hebben. Maak je los van de kenmerken die jouw essentie verduisteren. Je bent in een bepaald land opgegroeid of je woont er al jaren. De gewoontes en eigenschappen van het land hebben jou gevormd. Is dit wie je bent? Nee, zegt de Torah, ga uit je land en wees jezelf!

> Uit je geboorteplaats

Dit is al wat ingewikkelder. Je geboorteplaats is je wijk, de kinderen waar je mee hebt gespeeld, je school, je sportclub de winkels bij jou op straat de buren en de mevrouw aan de balie bij de bibliotheek. Allemaal mensen en dingen die jou hebben beïnvloed in je jonge jaren. Allemaal mensen die het (hopelijk) goed bedoeld hebben, maar die hier en daar misschien opmerkingen hebben gemaakt die nog steeds blijven hangen en die jou misschien beknellen.

Wist je dat als je een krasje aanbrengt op de stam van een boom, of een tak of blaadje er niet veel meer gebeurt dan dat ene krasje? Ga je echter in de wortels van de boom krassen, dan groeit de hele boom scheef. Zo ook met kinderen; kleine opmerkingen, of zelfs het aanschouwen van het gedrag van mensen om het kind heen, kunnen gevolgen hebben voor het hele leven.

Weet jij jezelf los te maken van alle invloeden die jou in je jeugd hebben gevormd? Maak een keus tussen de indrukken die jij in je jonge jaren hebt geabsorbeerd.  Zijn deze waardevol en passen ze bij je? Dan zijn ze welkom. Maar als ze jou tegenhouden en beklemmend zijn, dan ga weg voor jezelf uit je geboorteplaats.

> Van het huis van je vader

Ten slotte de derde en tevens de laatste stap, het verlaten van het ouderlijk huis. Dit is de meest lastige. Je vader, je moeder, broers en zusters en misschien een tante die met de beste bedoelingen zich overal mee bemoeide. Hoor je constant hun opmerkingen, kritiek en kanttekenen? Werkt hun kritiek of sarcasme misschien beknellend voor jou? Hoor je steeds een stemmetje dat jou vertelt dat het eigenlijk anders moet? Is dit je eigen stem of misschien van iemand anders? Ben je het er mee eens?

G’d houdt van jou

Beschrijven deze drie plekken jouw karakter, angsten en beperkingen? Dan zit je vast en wordt het tijd voor een langzaam maar zekere bevrijding. Ik zal je namelijk een geheim vertellen. G-d houdt heel veel van jou, nee niet van diegene die over je schouders leest, maar van JOU.

Hoe ik dat weet? Omdat G-d jou geschapen heeft. En G-d houdt van jou zoals Hij jou gemaakt heeft en omdat jij JIJ bent. Niet om wat je doet, zegt, denkt of voelt. Nee, jij bent een perfecte, onweerlegbaar G-ddelijk schepsel dat G-d gewild heeft. Precies zoals je bent.  Dit is een feit en hierover valt niet te twisten.

“G-d houdt onvoorwaardelijk van jou.”

G-d houdt onvoorwaardelijk van jou. Wat je doet en hoe jij je gedraagt komt pas op de tweede plaats. Niets en niemand, zelfs jijzelf niet, kan iets veranderen aan die onvoorwaardelijke liefde. Net zomin als dat je G-d zou kunnen aantasten of veranderen. Je hoeft nooit iets te doen om dit onberispelijke feit te bevestigen, te bekrachtigen of te legaliseren.

Oh, maar je voert wel eens iets ondeugends uit. Natuurlijk gebeurt dat. Maar dat is jouw hondje. Die moet je aan de lijn houden en af en toe aaien, hem te eten geven en aardig voor hem zijn. Maar je moet hem wel dresseren, anders neemt hij de boel over. Dan kan dat hondje zomaar een tijger worden of een grote herdershond. Maar raak als je blieft niet in de war. Jij bent geen hondje, nee, jij hébt een hondje. Het is dus niet zo dat als je van gebakjes houdt, je een gebakje bent geworden. Het hondje hoort in de mand. Geef hem wat hij nodig heeft en voed hem op.

Het is net als die bedelaar, vertelt de Alter Rebbe ons, die niet wist dat hij multimiljonair was. Hij bleef maar bedelen en proberen om in zijn levensonderhoud te voorzien. Zo ook zoeken wij plezier en bevrediging in de materiële wereld, terwijl wij oneindig rijk zijn op spiritueel gebied. Wij bezitten rijkdommen en schatten van oneindige waarde. En we blijven maar bedelen in de materiële wereld, denkende dat wij daar oplossingen zullen vinden in onze zoektocht naar vrede, rust, blijheid en geluk.

Maar we zijn zo rijk. We hoeven niet van deur tot deur te gaan bedelen voor bevrediging in oppervlakkige gebieden. We gaan voor de essentie, voor wie we zijn, een schepsel in het evenbeeld van G-d gemaakt. Een mens waar G-d voor gekozen heeft dat het precies zo zou bestaan.

Oneindig licht

Ga naar jezelf. Maak je los van alle invloeden die negatief uitvallen. Maak een bewuste keuze uit de positieve en minder positieve aspecten uit je jeugd. Haal eruit wat goed was en verlaat je obstructies. Doe dat beschuldigende stemmetje eens uit. Laat de beknellingen achterwegen. Iedereen kan voor zichzelf ontdekken welke dat zijn. Je bent geen slaaf van je beknellende gewoontes en gedachtes. Je mag zijn wie JIJ bent. Je mag aardig zijn voor jezelf, jezelf lief toespreken.

We kijken veel te vaak naar onszelf en maken ons zo klein mogelijk. We zijn bang om groot te zijn, om belangrijk te zijn om succesvol te zijn. Wie zijn wij, zeggen we tegen onszelf, om macht te hebben, om successen te boeken, om gelukkig te zijn, om fantastisch te zijn? Wie ben ik om invloedrijk te zijn? Wie ben ik om een mooi huwelijk te hebben of wie ben ik om een fantastische relatie met mijn kinderen te hebben? Wie ben ik om een ongelofelijk goed leven te leiden. Wie ben ik? Wat? Ik? Ik ben niets waard! Een dweil om de vloer mee schoon te maken.

Wat bedoel je wie ben ik?, je bent het oneindige licht van G-d dat zich in deze wereld manifesteert. Je helpt er niemand mee als je dat licht dooft. Integendeel, als je je eigen licht laat schijnen, help je daar jezelf en anderen mee!

Als je hier iets mee kan, jezelf weet te herkennen en van jezelf houdt dan pas kun je van een ander gaan houden, dan pas kun je beginnen met het dienen van G-d. Ieder mens ontvangt elke ochtend weer opnieuw een mooie schone, uitgeruste en reine ziel. Elke dag opnieuw bedanken wij G-d hiervoor in ons ochtendgebed. Het gaat om dit stukje in je, dat een waar deel is van G-d. Deze kern is onaantastbaar. Zelfs trauma, misbruik en geweld kunnen dit essentiele element in jou niet raken. Alhoewel mensen met traumas, hun hele leven vreselijk lijden, behouden ze altijd een schone onverwoestelijke kern. Met deze wetenschap kunnen zij hun reis naar genezing beginnen.

We zijn allemaal, stuk voor stuk prachtige mensen. Zo heeft G-d ons gemaakt. Zoek naar dit fantastische schepsel. Pas daarna kan jouw reis naar Israël, naar het Jodendom beginnen. Herken en verlaat eerst jouw beknellende ervaringen uit de drie bronnen. Dit is de eerste opdracht naar de eerste Jood, Avraham. Pak je koffers zorgvuldig in. Laat achterwege de spullen die jou in de weg staan. Goede reis!

Bracha Heintz

 

Download hier de PDF van dit artikel

Gebaseerd op een les van Rav YY Jacobson.
Tekst: Bracha Heintz | Opmaak: Rianne Meijer

Noteer in je agenda:
Challa Bake
Donderdag 25 Oktober

Shabbat Viering
26 en 27 Oktober

Chanoeka
Zondag 2 December

Please follow and like us:
Noach | Regen en kou, toch inspiratie

Noach | Regen en kou, toch inspiratie

De dagen worden korter en donkerder. Het is de maand waarin geen enkele bijzondere Joodse dag voorkomt. Zolang er feest werd gevierd, is het niet moeilijk om blij en vrolijk te zijn. Waar vind je kracht om de spiritualiteit er toch in te houden? Het verhaal van Noach en de zondvloed geeft een verrassend diep inzicht.

Download hier de PDF van dit artikel

Mar Cheshwan

Deze week zijn wij met een nieuwe, speciale Joodse maand begonnen die Mar Cheshwan heet. Wat is hier zo speciaal aan? Het bijzondere van Mar Cheshwan is dat er geen enkele speciale dag in voorkomt. Dit is de enige maand in het hele Joodse jaar zonder bijzondere dag. Kijk maar:

Tishri (september-oktober)
Rosh Hashana – Joods Nieuwjaar
– Yom Kippoer – Grote Verzoendag
– Soekot – Loofhuttenfeest
– Simchat Torah – Vreugde der Wet

Mar Cheshwan (oktober-november)
Niets

Kislew (november-december)
Begin van Chanoeka

Tewet (december-januari)
Laatste dagen van Chanoeka

Shewat (januari-februari)
Toe Bishwat – Nieuwjaar der bomen

Adar (februari-maart)
– Poerim – Lotenfeest

Niessan (maart-april)
Pesach – Pasen

Ijar (april-mei)
-Omer tellen
-Tweede Pesach

Siewan (mei-juni)
Shawoe-ot – Wekenfeest

Tamoez (juni-juli)
Vastendag die bij de komst van Mashiach veranderd zal worden in een feestdag

Aw (juli-augustus)
Vastendag die bij de komst van Mashiach veranderd zal worden in een feestdag
– Toe Beaw – 15 Aw

Eloel (augustus-september)
Maand van Barmhartigheid

Zondvloed

In de maand Mar Cheshwan zijn geen feestdagen. Wel is dit de maand waarin de zondvloed begon en eindigde. Op 17 Mar Cheshwan begon de ellende, vertelt de Torah ons in Bereshiet 7 – 11.  Het regende 40 dagen en nachten. De regen stopte op 27 Kislew. Hierna bleven de overstromingen nog 150 dagen duren:

וַיָּשֻׁבוּ הַמַּיִם מֵעַל הָאָרֶץ הָלוֹךְ וָשׁוֹב וַיַּחְסְרוּ הַמַּיִם מִקְצֵה חֲמִשִּׁים וּמְאַת יוֹם 
En de wateren gingen heen en weer, ze werden minder aan het einde van 150 dagen.
Bereshiet 8-3

Het woord קץ (kets) betekent einde en heeft een getallenwaarde van 190. Dit zijn de 40 dagen en nachten dat het geregend heeft plus de 150 dagen waarin het water nog woest over de aarde stroomde.

Vanaf 1 Siewan begint het water te verminderen; een kwart ama, elleboog, per dag. Twee maanden later worden de toppen van de bergen zichtbaar. Het is nu 1 Aw.

Noach wacht nog 40 dagen, tot 10 Eloel en stuurt dan een raaf die zeven dagen om de ark cirkelt en terugkomt.

Op 17 Eloel stuurt Noach de eerste duif, die ook terugkomt.

Op 24 Eloel stuurt hij de tweede duif, die met een olijventak terugkomt.

Op 1 Tishrie stuurt Noach de derde duif die niet terugkeert. Er is dan geen water meer, maar wel modder.

Pas op 27 Mar Cheshwan is de aarde helemaal opgedroogd en komen Noach en zijn bemanning uit de ark.

Er was een vól jaar nodig om de straf uit te zitten voor een generatie die alle morele waarden kwijt was.

Er was dus een vól jaar nodig, zegt de Frans Joodse geleerde Rashi, om de straf uit te zitten voor een generatie die alle morele waarden kwijt was. Veertig dagen en nachten regen; net als de veertig Seah (vloeibare maat) van een mikwe, een ritueel bad. De wereld had een grondige reiniging nodig.

Van 17 Marcheshwan tot 27 Marcheshwan is zelfs 365 dagen en dat is langer dan één joods jaar. Het is een joodse jaar plus 11 dagen.

Joods jaar: maan en zon

Het joodse jaar is voornamelijk, maar niet uitsluitend, op de maan gebaseerd. Als de maan twaalf keer een cyclus heeft gehad, is het joodse jaar om. De maan cirkelt om de aarde in ongeveer 29,5 dag. Twaalf keer 29,5 is 354, de lengte van het Joodse jaar.

Het zonnejaar daarentegen houdt geen rekening met de cycli van de maan. De omwenteling van de zon rond de aarde duurt 365 dagen, het zonnejaar. Na deze 365 dagen bevindt de zon zich precies weer op dezelfde plek als één jaar daarvoor. Van 17 Mar Cheshwan tot 27 Mar Cheshwan is een zonnejaar, 365 dagen en niet een twaalf manen jaar. Kennelijk moest de zondvloed 365 dagen duren, een heel zonnejaar.

Waarom? Wat is het verschil tussen een zonnejaar en een maanjaar?

De Gregoriaanse kalender zoals wij die in de westerse wereld gebruiken is een zonnekalender. Het jaar duurt 365 dagen, de tijd die nodig is voor de zon om een volle omwenteling te maken. De maanden daarin zijn een willekeurige twaalfde van een jaar en zijn niet gerelateerd aan de maan. De feestdagen vallen nooit op een bepaalde maanstand, maar wel elk jaar bij dezelfde zonnestand.

De Islamitische kalender daarentegen is een maankalender. Als de maan 12 keer een cyclus heeft gemaakt, dan zijn 354 dagen voorbij en dan is het jaar om. Elk jaar valt dit maanjaar 11 dagen tekort vergeleken met het zonnejaar. Op den duur verschuiven de data steeds terug ten opzichte van de positie van de zon in de hemel. Vandaar dat de Ramadan elk jaar 11 dagen eerder in de Gregoriaanse zonnekalender valt dan het jaar ervoor. Uiteindelijk verschuiven de Islamitische feestdagen van het ene seizoen naar het andere, dan wel in de winter en dan wel in de zomer. Het ligt allemaal aan dat 11 dagen verschil per jaar dat zich na een aantal jaren ophoopt naar meerdere maanden.

De Joodse kalender houdt zowel rekening met de maan als met de zon. De maanden volgen de cyclus van de maan. Om het tekort van 11 dagen ten aanzien van de cyclus van de zon te overbruggen, wordt er om de twee of drie jaar een schrikkelmaand toegevoegd. Zo hebben de Joodse feestdagen een vaste maand-stand en vallen ze ook nog altijd in hetzelfde seizoen.

Diepere kijk: licht reflecteren

De zon geeft één en al licht. Zij straalt niet alleen licht, ze is zelf het licht. Dat is spiritualiteit: licht hebben en licht delen.

De maan is een grote zwarte bal. Symbool van de fysieke wereld. Een groot zwart gat dat alles naar zich toe trekt en niets weerkaatst. De definitie van duisternis.

Toch, als de maan zich gunstig weet te positioneren dan kan het de zon reflecteren.

Zo ook met het lichamelijke en het spirituele in het leven. Het fysieke leven op zich is een grote reis naar jezelf, je behoeftes en begeertes. Je trekt alles naar jezelf toe. Anderzijds, als je weet hoe je het lichamelijke kunt gebruiken voor hogere doelen, voor een ander en om te delen, dan heb je je leven zo gepositioneerd dat jij het licht kan terugkaatsten.

Lukt het je om het fysieke te gebruiken voor iets anders dan jezelf, dan gaat de materie het spirituele reflecteren. Gebruik je de materie voor jezelf, dan is het een groot zwart gat. Besteed je het aan een ander, dan gaat het glimmen en schijnen zoals de maan het licht van de zon reflecteert. Het gebrek aan moraliteit dat de zondvloed veroorzaakte was een gebrek aan samenwerking van lichaam en geest.

Donder en bliksem

Los van elkaar doen de zon en de maan het ieder uitstekend. De zon op zich, spiritualiteit alleen, heeft nergens last van. Het licht is constant, bewust van de waarheid en kan heerlijk gedijen.

Het lichamelijke kan op zich ook heel tevreden zijn. Slapen, eten, werken, sporten en de volgende dag weer opnieuw. Zo lang je niet bewust bent van hogere waarden, kan de lichamelijke radslag eeuwig doordraaien. Je leeft op het niveau van een dier, maar zelf heb je nergens last van. Anderen waarschijnlijk wel.

Maar, als je het spirituele wilt integreren in het lichamelijke, dan begint het gedonder. Donder, bliksem, overstromingen en tsunami’s. Hoe moet je hiermee omgaan? Als een dier leven, alleen fysiek bezig zijn, kan niet. Zuiver spiritueel leven, zoals engelen, gaat ook niet. Wanneer je het lichamelijke en het spirituele in je leven met elkaar laat integreren, komt er spanning en wrijving.

Als je op dieet wilt kun je niet helemaal stoppen met eten. Als je te veel werkt, kun je je baan niet helemaal gaan overslaan. Ergens zal je een balans moeten zoeken. Totdat je dit evenwicht vindt, zou het wel eens heel hard kunnen gaan waaien en stormen: het verschil in drukgebied tussen materieel en spiritueel veroorzaakt onbestendig weer.

Inspiratie creëren

Daarom houdt de Joodse kalender rekening zowel met de zon als met de maan, met het spirituele en het materiële. De maanden zijn volgens de cyclus van de maan. Omdat er een verschil van 11 dagen is met het zonnejaar is er af en toe een schrikkelmaand om de achterstand in te halen en het evenwicht te behouden. De zondvloed moest een vol jaar duren. De 12 manen moesten een beurt krijgen en tevens een vol zonnejaar. Dit heeft de balans herstelt tussen zon en maan, tussen materieel en spiritueel. De generaties vóór Noach waren het evenwicht namelijk kwijt.

Zo gaan wij van een maand vol feestdagen en spiritualiteit naar een lege maand. Zolang wij speciale dagen vieren, worden we geïnspireerd door verschillende thema’s, door elkaars gezelschap, door gebeden en gezelligheid en saamhorigheid. Ineens worden we in het diepe gegooid, naar een maand zonder een enkel feest, maar wel vol met water.

Een maand gevuld met regen, kou en winter. De vloed kan ons overspoelen. De leegte kan ons doen schrikken. Maar, dat is alleen maar als je afhankelijk bent van de gebeurtenissen en de mensen om je heen. Wie ben jij dan? Dat is de vraag aan jou.

Wanneer ga jij je eigen inspiratie creëren?

Zolang er feest wordt gevierd, ben je blij en vrolijk. Zolang je geïnspireerd wordt, gaat het je goed. Wanneer ga jij je eigen inspiratie creëren? De dagen worden korter en donkerder. Je omgeving is er niet meer om jou te inspireren. Nu ben jij het, alleen. Nu zal je kracht uit jezelf moeten putten om de spiritualiteit in jouw lichamelijke leven te laten doordringen.

Schrik niet van de Tsunami’s en overstromingen. Houd je hoofd boven water en laat zien dat jij ook een wereld voor jezelf kunt maken waarin het G-ddelijke en het spirituele een warm plekje verdienen, midden in de leegte, midden in je dagelijkse feestloze leven.

Feestloos, maar niet geesteloos!

Shabbat Shalom!

Bracha Heintz

Gebaseerd op een les van Rav YY Jacobson.
Tekst: Bracha Heintz | Opmaak: Rianne Meijer

Noteer in je agenda:
Donderdag 25 Oktober: Challa bake
Vrijdag 26 & zaterdag 27 Oktober:  Internationale Shabbat Project

Chanoeka Utrecht 2018
Zondag 2 december 2018, 17:00 uur
Groot Chanoeka Feest in Utrecht
Met Burgemeester, Rabbijn en Marc de Hond
Kijk op chanoeka.info.

 

Help jij mee om de continuïteit van deze artikelen te waarborgen?
Sponsor ons en steun daarmee ook onze verdere activiteiten!
Doneer via www.chabadutrecht.nl.

 

Download hier de PDF van dit artikel

Please follow and like us:
Bereeshiet | Bron van energie voor het hele jaar – ook bij tegenslag

Bereeshiet | Bron van energie voor het hele jaar – ook bij tegenslag

De Torah is de gebruiksaanwijzing van het leven, ze leert ons hoe we tegelijkertijd bóven en ín de wereld kunnen leven. Toch zijn er dagelijks belemmeringen om te leven naar de Mitswot, de geboden. ‘Schrik er niet van!’ legt Bracha uit. ‘Tegenslag hoort erbij. Laat de wereld jou niet tegenhouden, want de wereld is gemaakt om mee te werken.’

> Download hier de PDF van dit artikel

Bereeshiet

De feestdagen zijn voorbij. We hebben net een hele reeks bijzondere dagen achter de rug en nu begint de Torah overnieuw met niets minder dan het scheppingsverhaal zelf.

 בְּרֵאשִׁ֖ית, Bereeshiet, in het begin, Genesis 1 vers 1.

Maar betekent Bereeshiet, het eerste woord uit de Torah, wel in het begin? Ik moet U teleurstellen geachte lezer, want als U dacht dat de Torah een boek met verhalen is, dan heeft U het mis. Als U denkt dat de Torah bij het begin begint en een geschiedenisboek is, dan zit U ernaast.

Gebruiksaanwijzing

Natuurlijk zijn er hier en daar verhalen, omdat ze nodig zijn om iets duidelijk te maken.
Wat is de Torah wel? Het is onder andere een boek dat G-d aan ons gegeven heeft. Een boek dat vol met lessen staat over hoe we tegelijkertijd boven de wereld en in de wereld kunnen leven. Dit doen wij door de geboden en verboden die in de Torah beschreven staan uit te voeren.

De geboden en verboden zijn allemaal met materie verbonden. Je kunt namelijk geen koe kosher slachten zonder een koe erbij te halen. Noch kun je een Shabbat-lichtje aansteken zonder olie of was. Door de geboden uit te voeren, sla je een brug tussen het spirituele en het materiële. Je gebruikt de materie en verheft het naar een ander niveau volgens een bepaalde gebruiksaanwijzing. De Torah is die gebruiksaanwijzing.

Heeft de materiële wereld grip op jou of ben jij diegene die de touwtjes in handen heeft?

Wil je een hoger bestaan leiden? Of wil je op het niveau van een dier leven en je tijd besteden om je verlangens en lusten te bevredigen. Kies je ervoor om onder of boven de wereld te staan? Heeft de materiële wereld grip op jou of ben jij diegene die de touwtjes in handen heeft? Beslis jij hoeveel en hoe vaak jij je smartphone gebruikt of zijn het de hoeveelheid berichtjes op een dag die de koers van jouw leven bepalen?

Het geheim zit hem in het eerste woord dat niet per se In het begin betekent. Rashi, een Joodse geleerde uit de 11e eeuw, merkt op dat je het woord in tweeën kunt snijden:
> Eerst de בְּ (be) dat een getallenwaarde heeft van twee.
> En vervolgens רֵאשִׁ֖ית (reeshiet) dat het woordje רֵאשִׁ֖ (rosh) in zich heeft dat ‘hoofd’ betekent.

Terecht merkt Rashi op dat G-d twee doelen heeft, twee hoofdredenen om de wereld te maken: het éne hoofddoel is de Torah en het tweede hoofddoel is het Joodse volk. Want zowel de Torah als het Joodse volk worden elders, in Mishlee en in Yirmijahoe, רֵאשִׁ֖ית (reeshiet) genoemd.

Erboven én verbonden

Shabbat Bereeshiet is niet zomaar een Shabbat. Het is de Shabbat wanneer we weer opnieuw de Torah beginnen te lezen. Het is niet alleen een aanvang, het is een hoofd, rosh, רֵאשִׁ֖.

Het hoofd is niet alleen het begin van het lichaam, maar in het hoofd zetelt de directie van het hele lijf. Alles wat het lichaam doet, wordt vanuit het hoofd gestuurd. Behalve dat, zien wij ook dat het hoofd hoger dan het lichaam is, maar er wel mee verbonden blijft.

Als Schepper is G’d de enige die weet wat goed voor ons is.

Zo ook wordt het hele nieuwe jaar gestuurd vanuit deze Shabbat. Om ons te leren om het hoofd boven water te houden, om boven de fysieke wereld te staan, maar er wel mee verbonden te blijven. Bereeshiet heeft een onmisbare les. Een gedachte die wij het hele jaar met ons meedragen, namelijk het feit dat G-d de Schepper is en dat Hij ons vraagt om ons op een bepaalde manier te gedragen.

Als Schepper is Hij de enige die weet wat goed voor ons is. Vergelijk het met een arts die zijn zieke een dieet voorschrijft. De patiënt vindt het best lastig maar begrijpt dat de dokter heeft geleerd en begrijpt hoe zijn lichaam werkt. De dokter weet dat het volgen van de restricties nieuwe mogelijkheden aan de patiënt geeft.

Zo ook weet G-d hoe wij in elkaar zitten. Hij kent niet alleen ons lichaam en onze emoties, maar ook onze ziel en geest. Hij weet precies wat bij ons past. Gelijk een atleet die hoog moet presteren en daar een schema voor volgt, zo volgt een Jood een dagelijks programma om spiritueel hoog te kunnen presteren. Dit principe geldt voor alle geboden en verboden.

Tegenslagen

Maar soms gaat het mis… je wordt overrompeld door allerlei tegenslagen. Je weg tot Torah en Mitswot wordt versperd en je kunt geen kant op. Je baas geeft je geen vrij om Yom Kipoer te vieren. Of je business of winkel laat het niet toe om op Shabbat de deuren te sluiten. Waar je woont is geen kosher voedsel beschikbaar.

En dan komt de Torah ons helemaal aan het begin vertellen dat:
1. De hele wereld is geschapen met twee hoofddoelen, de Torah en het Joodse volk.
2. Het is G-d die de wereld maakt en dus ook kent.

In Zijn wereld kan het níet zijn dat Hij ons vraagt om iets te doen dat wij niet kunnen realiseren. Hoe kun je zeggen dat G-d ons enerzijds gebiedt om iets te doen en het anderzijds onmogelijk maakt om het uit te voeren? Dat kan toch niet! Dan zou G-d zich vergist hebben en dus niet volmaakt zijn. Dat zou het tegengestelde zijn van de definitie van G-d.

De wereld is zo gemaakt dat Torah en Mitswot (de geboden) mogelijk zijn. Niet allen zijn ze mogelijk, zo is de wereld gemaakt. Het materiële faciliteert onze relatie met G-d! Hoe zit het dan met alle moeilijkheden, onmogelijkheden en struikelblokken?

Ik ga mijn baan kwijtraken als ik niet kom opdagen. Ik word arm als ik kosher ga eten en een mezoeza voor al mijn deuren zou aanschaffen. Werkelijk, denk je dat echt?

Probeer het maar en je zult zien dat op het moment dat je standvastig besluit en uitvoert wat G-d je opgedragen heeft, dat alle belemmeringen als sneeuw voor de zon zullen verdwijnen. Gelijk het Joodse volk dat bij de rode zee stond met een leger van boze Egyptenaren achter zich aan. Ze konden werkelijk geen kant op, maar toch zijn ze voorwaarts gegaan en toen moest G-d de zee wel voor ze splitsen.

Wil jij ook zeeën van problemen zien verdwijnen? Doe wat je moet doen.
Kijk in de Torah. Durf voorwaarts te gaan.
Laat de wereld jou niet tegenhouden, want de wereld is gemaakt om mee te werken.

Doorzetten

Maar inderdaad, het gebeurt niet vanzelf. En weet je waarom? Omdat er bij elke verandering ook altijd tegenstand optreedt.
Kijk maar wat er gebeurt als je water probeert te koken. Razendsnel rijst de temperatuur tot dat het bijna kookt en het in stoom gaat veranderen. Dan treedt de tegenwerking op, en de laatste graden, die duren het langst. Het is alsof het water zegt ‘nee, ik wil niet veranderen, ik wil geen stoom zijn’.

De tegenstand is het hoogst en de wrijving het sterkst wanneer er een verandering gaat plaatsvinden. Zo ook voelen wij altijd wrijving en tegenslag op het moment dat een nieuwe weg wordt ingeslagen.

Wanneer wij de materie op een hoger niveau willen brengen lijkt er van alles niet te kunnen. Dat is echt alleen maar een illusie. Het is dé uitdaging om te kijken of we door zullen zetten en de materie ons niet in de weg laten staan.

Dit is de les van Bereeshiet, het hoofd, de kerncentrale. Bereeshiet is een kern van energie welke wij gedurende het hele jaar nodig hebben en zullen gaan gebruiken; de wetenschap dat G-d De wereld creëert en dat er niets in deze wereld kan bestaan dat in de weg zou kunnen zitten van G-d’s wil.

Shabbat Shalom!

Bracha Heintz

Gebaseerd op verhandelingen van de Lubavitcher Rebbe Menachem Mendel Schneerson.
Tekst: Bracha Heintz | Opmaak: Rianne Meijer
Beeld: Afbeelding van de zes dagen van de schepping, gemaakt door Daphna op Joodse les bij Bracha.

> Download hier de PDF van dit artikel

Aankondiging Chanoeka!
Zondag 2 december 2018, 17:00 uur
Groot Chanoeka Feest in Utrecht
Met Burgemeester, Rabbijn en Marc de Hond


Help jij mee om de continuïteit van deze artikelen te waarborgen?
Sponsor ons en steun daarmee ook onze verdere activiteiten!
Doneer via www.chabadutrecht.nl.

 

 

Please follow and like us:
Wezot Haberacha | Een nieuwe wereld scheppen

Wezot Haberacha | Een nieuwe wereld scheppen

De feestdagen zijn bijna voorbij, het dagelijkse leven begint weer. De wereld met al zijn goede en minder leuke kanten komt ons tegemoet. Problemen, wrijvingen, ruzies en trauma’s. Hoe kunnen we dit aan? Het laatste tekstgedeelte uit de Thora geeft een lichtpuntje en laat zien dat jij en ik bij machte zijn om een nieuwe wereld te scheppen!

> Download hier de PDF van dit artikel

De laatste boodschap

‘Door het slotstuk wordt alles bepaald’, vertelt de Talmoed ons in Berachot 12 – 1. Wat spannend, geachte lezer, want we zijn inmiddels gearriveerd bij het laatste deel van de Torah, het allerlaatste gedeelte van het vijfde boek. Wat is de laatste boodschap die de Torah ons meegeeft voordat wij weer van vooraf aan zullen beginnen?

In deze laatste Parasha zegent Moshe het Joodse volk, vlak voor zijn overlijden. Vervolgens wordt beschreven hoe Moshe de berg Newo beklom om daar zijn ziel aan zijn Schepper terug te geven. De laatste verzen spreken uit hoe fantastisch Moshe was:

“En er is in Israel nooit een profeet geweest zoals Moshe, die direct met G-d kon communiceren. Voor alle tekens en wonderen die G-d hem gestuurd had om in Egypte te doen, voor Farao en voor al zijn dienaren en voor zijn land. En voor de sterke hand en voor al het grote ontzagwekkende dat Moshe gedaan heeft voor de ogen van heel Israël.”
Deuteronomium / Dewariem 34, 10-12

Dit zijn de laatste woorden van de Torah. We zijn natuurlijk het meest nieuwsgierig naar de allerlaatste zin en woorden! Want wat wordt er bedoeld met ‘een sterke hand’? Wat is ‘het ontzagwekkende’ dat Moshe heeft gedaan? Er zijn namelijk zoveel wonderen gebeurd. En wat heeft Moshe gedaan ‘voor de ogen van heel Israël’?

Stenen tafelen gebroken

Rashi, een bekende Frans Joodse geleerde uit de 11e eeuw, helpt ons verder. Hij verwijst ons terug naar Dewariem hoofdstuk 9 vers 17. Daar wordt omschreven hoe Moshe van de berg Sinaï afdaalde met de stenen tafelen in zijn handen. Op het moment dat hij het gouden kalf aanschouwt, vertelt de Torah: ‘…en ik heb ze gebroken voor jullie ogen.’ Moshe heeft de stenen tafelen gebroken.

Moshe heeft de stenen tafelen gebroken

De Torah heeft oog voor detail en de boodschappen die erin schuilen zijn subtiel. Rashi zag de herhaling van ‘voor jullie ogen’. Wanneer dezelfde uitdrukking op twee verschillende plaatsen voorkomt, bestaat er een verband. De uitdrukking ‘voor de ogen’ zien we bij het breken van de tafelen in hoofdstuk 9 en nu weer in de laatste vers van de Torah.

Daarom concludeert Rashi dat beide verzen hetzelfde bedoelen, alhoewel de tafelen niet genoemd worden in het laatste vers van de Torah. ‘De sterke hand’ is de hand van Moshe en ‘het ontzagwekkende voor jullie ogen’ is het breken van de stenen tafelen.

Wat nu? Zou de Torah eindigen met het breken van de stenen tafelen? We eindigen een Parasha toch altijd op een positieve manier? En toch zeker het laatste deel van een heel boek dat tevens het slotstuk is van de hele Torah? Bovendien waren we toch het Joodse volk aan het zegenen en Moshe aan het prijzen, hoe uniek en bijzonder hij was en alle fantastische daden die hij verricht had? Alle wonderen die via hem in Egypte tot stand waren gekomen…? En dan dit!

Het aanbidden van het gouden kalf was echt het dieptepunt van onze geschiedenis. Afgodsdienst kon niet duidelijker zijn. Nota bene vlak na de uittocht uit Egypte; nog geen veertig dagen nadat het hele Joodse volk met eigen ogen en oren de verschijning van G-d had mogen beleven en de eerste twee  geboden had mogen horen.

Zou de Torah hiermee eindigen? Met een daad van het Joodse volk waar we ons nog steeds voor moeten schamen en de boosheid en woede waarmee onze grootste leider de tafelen brak? En dat ook nog in een Parasha vol met zegens en lof voor zowel het Joodse volk als voor Moshe? 

Weloverwogen daad

We moeten concluderen dat het breken van de stenen tafelen kennelijk ook – en voorál – een positief voorval is geweest. Hoe anders kunnen we verklaren dat Moshe ze gebroken heeft? Hoe kunnen we van hem zeggen dat hij met impulsieve boosheid reageerde en is gaan gooien met wat hij om handen had? Hoe kunnen we dit zeggen van Moshe, een voorbeeldfiguur van de eerste orde?

Moshe had de stenen tafelen kunnen bewaren en dan G-d het Joodse volk laten vernietigen…

Nee, dames en heren, het breken van de stenen tafelen was een weloverwogen daad van Moshe. Moshe kon namelijk kiezen: of voor de Torah of voor het Joodse volk. Hij had de stenen tafelen kunnen bewaren en dan G-d het Joodse volk laten vernietigen. Dat laatste was G-d sowieso al van plan. G-d heeft na het aanbidden van het gouden kalf, aan Moshe voorgesteld om het hele volk te vernietigen en het Joodse volk overnieuw met Moshe en zijn nazaten te beginnen. Maar Moshe wilde daar niets over horen.

Moshe zei tegen G-d dat als Hij het Joodse volk zou vernietigen, hij zijn naam uit de Torah wilde laten verwijderen. Moshe, onze trouwe leider heeft voor het Joodse volk gekozen en de Torah gebroken. Want wie was er nou eerst? Wat is hoger? En wie krijgt de prioriteit?

Het Joodse volk gaat voor. De Torah is het verbond tussen G-d en Zijn volk. Een contract tussen beiden. Maar het Joodse volk bestond éérst, daarna pas de Torah.

Moshe maakte een weloverwogen keus waardoor het Joodse volk bij het maken van het Gouden kalf niet in gebreke zou zijn: in plaats van contractbreuk, was het veel verstandiger om het contract te verscheuren, om het ongeldig te maken. Het is onmogelijk om steen te verscheuren, daarom heeft Moshe de stenen tafelen laten breken. En nu wordt Moshe daarvoor geprezen, voor zijn sterke hand en zijn ontzagwekkende daad in de ogen van heel Israël.

Simcha Torah

Wist U dat Wezot Haberacha de enige Parasha in de hele Torah is die niet op Shabbat gelezen wordt? Wanneer dan wel? Op Simchat Torah, het Feest van de Vreugde der Wet. Een dag dat het Joodse volk haar vreugde over de Torah toont door ermee te dansen en bij te zingen. Het is ook een dag dat het Joodse volk de Torah blij maakt. Wie zijn wij om de Torah blij te maken?

Als eerste hebben wij de Torah ontvangen: op dat moment stond de Torah hoger dan wij, daarom zijn wij de ontvangers. Dit gebeurde bij de berg Sinai. Maar dié Torah, die eerste stenen tafelen, zijn gebroken. Kennelijk waren ze niet zo volmaakt . Daarna hebben wij een tweede set stenen tafelen ontvangen, maar niet meteen. Eerst moesten wij tot inkeer komen. Pas daarna mocht Moshe nieuwe tafelen houwen, zie Shemot 34-1:

וַיֹּ֤אמֶר יְהוָה֙ אֶל־מֹשֶׁ֔ה פְּסָל־לְךָ֛ שְׁנֵֽי־לֻחֹ֥ת אֲבָנִ֖ים כָּרִאשֹׁנִ֑ים וְכָתַבְתִּי֙ עַל־הַלֻּחֹ֔ת אֶת־הַדְּבָרִ֔ים אֲשֶׁ֥ר הָי֛וּ עַל־הַלֻּחֹ֥ת הָרִאשֹׁנִ֖ים אֲשֶׁ֥ר שִׁבַּֽרְתָּ׃

En G-d zei tegen Moshe, houw voor jezelf twee stenen tafelen zoals de eersten, en Ik zal de woorden schrijven die op de eerste stenen waren die jij hebt gebroken.

‘Jij hebt het contract verscheurd , maak jij nu een nieuw contract en dan zal Ik het invullen.’

Opnieuw staat hier een klein woordje waar heel veel achter staat: אשר betekent die, maar אשר betekent ook bevestigen. G-d zei tegen Moshe ‘goed gedaan, dat breken van de tafelen’. Die eerste tafelen waren een cadeau uit de hemel waar het Joodse volk geen moeite voor heeft gedaan.

Door de tafelen te breken heeft Moshe een heel proces in werking gesteld. Een proces van inkeer en verzoening dat uiteindelijk ertoe geleid heeft dat er opnieuw stenen tafelen kwamen. Deze tweede keer was het echter geen cadeau, maar een respons van G-d jegens het Joodse volk nadat het tot inkeer was gekomen. De tweede tafelen waren ‘verdiend’ en daardoor van een hoger niveau dan de eerste.

Verzoening

G-d gaf de tweede set tafelen aan het Joodse volk op Yom Kipoer, een dag die bij uitstek geschikt is voor verzoening, op een hoger niveau. De verzoening herdenken en herleven wij op Yom Kipoer op een serieuze manier. Tijdens Soekot en Simchat Torah vieren wij de verzoening op een vrolijke manier met uitbundig zingen en dansen.

Je zou je kunnen afvragen waarom Vreugde der Wet niet gevierd wordt op Shawoe-ot, de dag wanneer we de Tien Geboden van G-d hebben ontvangen op de berg Sinaï. Natuurlijk zijn we dan blij dat G-d ons dit enorme cadeau heeft gegeven. De vreugde was echter niet compleet. De tafelen werden 40 dagen later gebroken op 17 Tamoez, een dag waarop we tot vandaag de dag vasten.

Yom Kipoer, de dag dat de tweede stenen tafelen werden ontvangen vormt juist het hoogtepunt van de Torah. Op Yom Kipoer herleven wij elk jaar onze verzoening met G-d. Wij zijn een heel etmaal bezig om onze relatie met Hem te verbeteren en te verhogen. Vanwege het serieuze karakter van de dag vieren we pas enkele dagen later deze verzoening. Dit gebeurt tijdens het Loofhuttenfeest met als slot Simchat Torah.

De Torah maakt ons dan blij  -de eerste gratis verkregen tafelen – en wij maken de Torah blij  – de tweede tafelen waar we voor gewerkt hebben -.

G-d’s aanwezigheid in deze wereld

Zo eindigen de vijf boeken van de Torah; met het prijzen van het Joodse volk dat hard gewerkt heeft om de relatie met G-d weer te herstellen en met het prijzen van Moshe die dat allemaal in werking heeft weten te stellen door het breken van de stenen tafelen.

Wat we vooral als les mee kunnen nemen van de laatste woorden uit de Torah, die op de laatste dag van een hele reeks feestdagen gelezen worden is het volgende:

Wees je ervan bewust dat jij bij machte bent om een nieuwe wereld te scheppen.

Want de feestdagen zijn weer voorbij. We gaan weer het dagelijkse gewone leven in. De wereld met al zijn goede en minder leuke kanten komt ons weer tegemoet. Problemen, wrijvingen, ruzies en trauma’s kunnen ons doen schrikken. We kunnen ons afvragen of we dit allemaal wel aankunnen. We zoeken inspiratie kracht en potentieel maar op een of andere manier zien we dat ene lichtpuntje vaak niet.

De laatste boodschap van de Torah is: goed gedaan Moshe! Mooie zet, dat breken van die stenen tafelen.

Met andere woorden: schrik niet van tegenslag, moeilijkheden en problemen.
Integendeel! Maak er gebruik van. Verzamel de brokken in je leven en keer de dieptepunten om. Creëer voor jezelf nieuwe tafelen. Wees je ervan bewust dat jij bij machte bent om een nieuwe wereld te scheppen.

G-d heeft ons door de muren van de loofhut met liefde omarmd. G-d en het Joodse volk zijn één. Net zoals G-d een wereld heeft geschapen waar Hij zichzelf in heeft verborgen, zo zijn wij in staat om een wereld te creëren waarin G-d zichtbaar is, door Zijn wil te openbaren.

Daarom is het, dat zodra wij klaar zijn met Zot Haberacha in de synagoge te lezen, we enkele minuten later gelijk weer opnieuw beginnen met het eerste stukje te lezen van de vijf boeken, het verhaal van de schepping, Genesis 1.

Hier zien wij dat G-d een wereld heeft gemaakt. Maar omdat wij één zijn met G-d zijn wij ook in staat om een wereld te creëren, een andere wereld. Een wereld waarin tegenslag geen eindpunt is maar als springplank functioneert voor nieuwe stenen tafelen. Een wereld waarin gebroken stukken veranderd worden in het hernieuwen en verfrissen van oude relaties. Een wereld die getuige is van G-d’s aanwezigheid. 

Chag Sameach!

Bracha Heintz

Gebaseerd op twee verhandelingen van de Lubavitcher Rebbe Menachem Mendel Schneerson in 1950 en 1980.
Tekst: Bracha Heintz | Opmaak: Rianne Meijer

> Download hier de PDF van dit artikel


Help jij mee om de continuïteit van deze artikelen te waarborgen?

Sponsor ons en steun daarmee ook onze verdere activiteiten!
Doneer via www.chabadutrecht.nl.

Please follow and like us:

Loofhuttenfeest in de Soeka

Rabbijn Heintz geeft uitleg over de vier soorten arba’a miniem in de Soeka, de loofhut.
Bekijk het fotoboek.